Ai Cập đặt mục tiêu vận hành tuyến đường sắt tốc độ cao 660 km vào tháng 7/2027

Ai Cập đang đẩy nhanh kế hoạch đưa tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên vào khai thác thương mại từ tháng 7/2027. Tuyến dài khoảng 660 km, kết nối khu vực Biển Đỏ với Địa Trung Hải, có sự tham gia của Siemens Mobility (Đức) và hai doanh nghiệp xây dựng Ai Cập. Với giá trị hợp đồng được công bố khoảng 4,5 tỷ USD, dự án được kỳ vọng tạo ra thay đổi lớn đối với giao thông, logistics và khả năng kết nối giữa các đô thị.

Tuyến đường sắt 660 km kết nối hai vùng biển

Theo thông tin từ Ahram Online được dẫn trong bài báo, Bộ trưởng Giao thông Ai Cập Kamel Al-Wazir đặt mục tiêu đưa tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên của nước này vào khai thác thương mại từ tháng 7/2027.

Tuyến đường có chiều dài khoảng 660 km, bắt đầu từ khu vực cảng Ain Sokhna bên bờ Biển Đỏ, đi qua vùng đô thị Cairo và kết nối với Alexandria, New Alamein, Marsa Matrouh bên bờ Địa Trung Hải.

Đây là hành lang vận tải có vai trò kết nối các đô thị lớn, cảng biển, trung tâm kinh tế và những khu vực phát triển du lịch của Ai Cập.

Trước thời điểm vận hành thương mại, các chuyến tàu chạy thử không chở khách được lên kế hoạch triển khai trong tháng 10/2026 nhằm kiểm tra hệ thống và chuẩn bị cho quá trình khai thác.

Mốc tháng 7/2027 hiện là mục tiêu được công bố, chưa phải thời điểm vận hành đã được xác nhận hoàn tất.

Tốc độ tối đa 230 km/h, rút ngắn thời gian di chuyển

Theo thông số được nêu trong bài báo, tuyến Ain Sokhna – Alexandria – New Alamein – Marsa Matrouh được thiết kế cho tốc độ khai thác tối đa 230 km/h.

Khi đi vào hoạt động, tuyến đường được kỳ vọng rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển giữa những đô thị quan trọng của Ai Cập.

Cụ thể, hành trình Cairo – Alexandria dự kiến mất khoảng 1 giờ 25 phút. Tuyến Cairo – Alamein có thời gian di chuyển ước tính 1 giờ 40 phút, trong khi hành trình Ain Sokhna – Marsa Matrouh khoảng 3 giờ 15 phút.

Các đoàn tàu Velaro dành cho Ai Cập được phát triển để thích ứng với điều kiện vận hành đặc thù của khí hậu sa mạc.

Nhiệt độ cao, cát và bụi là những yếu tố đặt ra yêu cầu khắt khe đối với thiết bị, hệ thống điều khiển và hoạt động bảo trì.

Khả năng duy trì vận hành ổn định trong điều kiện môi trường này là một trong những yếu tố quan trọng đối với hiệu quả khai thác lâu dài của dự án.

Hợp đồng 4,5 tỷ USD có sự tham gia của doanh nghiệp Đức

Quá trình phát triển dự án bắt đầu từ các thỏa thuận hợp tác được xúc tiến vào năm 2021.

Tháng 1/2021, Siemens Mobility của Đức cùng các đối tác Ai Cập ký biên bản ghi nhớ về kế hoạch xây dựng hệ thống đường sắt tốc độ cao.

Phương án ban đầu đề cập mạng lưới dài khoảng 1.000 km, trong đó tuyến đầu tiên có chiều dài khoảng 460 km và giá trị dự kiến khoảng 3 tỷ USD.

Sau quá trình điều chỉnh, chiều dài tuyến đầu tiên được nâng lên khoảng 660 km, với giá trị hợp đồng được công bố khoảng 4,5 tỷ USD, tương đương gần 116.000 tỷ đồng theo mức quy đổi được bài báo sử dụng.

Ngày 1/9/2021, Cơ quan Đường hầm Quốc gia Ai Cập (NAT) ký hợp đồng với liên danh gồm Siemens Mobility, Orascom Construction và The Arab Contractors để triển khai tuyến đường.

Trong liên danh, Siemens Mobility đảm nhiệm việc cung cấp đoàn tàu, hệ thống tín hiệu, viễn thông, điện khí hóa và những công nghệ đường sắt liên quan.

Hai doanh nghiệp Ai Cập tham gia thực hiện các hạng mục xây dựng dân dụng và phát triển hạ tầng.

Phạm vi hợp đồng còn bao gồm thiết kế, lắp đặt, đưa hệ thống vào vận hành và cung cấp dịch vụ bảo trì trong thời hạn 15 năm.

Ai Cập hướng tới mạng lưới đường sắt điện khoảng 2.000 km

Sau hợp đồng tuyến đầu tiên, Ai Cập tiếp tục mở rộng quy mô phát triển hệ thống đường sắt điện.

Ngày 28/5/2022, các bên hoàn tất thỏa thuận mở rộng mạng lưới lên khoảng 2.000 km, gồm ba tuyến chính.

Theo phương án công bố, tuyến thứ nhất dài khoảng 660 km, kết nối Ain Sokhna với Alexandria và Marsa Matrouh.

Tuyến thứ hai dài khoảng 1.100 km, nối khu vực Cairo với Abu Simbel ở phía nam, gần biên giới Sudan.

Tuyến thứ ba dài khoảng 225 km, kết nối Luxor với Hurghada bên bờ Biển Đỏ, đồng thời hỗ trợ vận chuyển hàng hóa từ cảng Safaga vào sâu trong đất liền.

Siemens Mobility công bố giá trị phần hợp đồng thuộc doanh nghiệp này trong mạng lưới mở rộng là khoảng 8,1 tỷ euro.

Trong đó, phần hợp đồng ban đầu của Siemens dành cho tuyến thứ nhất được nêu ở mức khoảng 2,7 tỷ euro.

Cần phân biệt các con số này với giá trị hợp đồng 4,5 tỷ USD của liên danh cho tuyến đầu tiên, bởi phạm vi và cách tính không hoàn toàn giống nhau.

Kết nối khoảng 60 thành phố, phục vụ cả hành khách và hàng hóa

Theo Siemens Mobility, mạng lưới đường sắt điện khi hoàn thiện được kỳ vọng kết nối khoảng 60 thành phố trên khắp Ai Cập.

Hệ thống được thiết kế để phục vụ nhiều nhóm nhu cầu vận tải, thay vì chỉ tập trung vào hành khách đường dài.

Theo kế hoạch cung cấp phương tiện, Siemens Mobility dự kiến bàn giao 41 đoàn tàu cao tốc Velaro, 94 đoàn tàu khu vực Desiro HC và 41 đầu máy điện Vectron phục vụ vận tải hàng hóa.

Bên cạnh phương tiện, hợp đồng còn bao gồm hệ thống tín hiệu, cấp điện, tám cơ sở bảo dưỡng và dịch vụ bảo trì trong 15 năm.

Việc kết hợp tàu tốc độ cao, tàu khu vực và đầu máy hàng hóa có thể giúp mạng lưới phục vụ đồng thời nhu cầu đi lại, logistics và kết nối các trung tâm sản xuất.

Siemens Mobility cũng cho biết quá trình triển khai dự án có thể tạo ra tới 40.000 việc làm trực tiếp, cùng khoảng 6.700 việc làm tại các nhà cung cấp Ai Cập và những hoạt động kinh tế liên quan.

Về môi trường, doanh nghiệp ước tính mạng lưới điện khí hóa có thể giúp giảm khoảng 70% lượng phát thải carbon so với vận tải bằng ô tô hoặc xe buýt trong điều kiện một phần đáng kể nhu cầu vận chuyển chuyển sang đường sắt.

Đây là những ước tính và kỳ vọng được doanh nghiệp công bố, phụ thuộc vào mức độ hoàn thiện mạng lưới và hiệu quả khai thác thực tế.

Đường sắt tốc độ cao có thể tác động thế nào đến phát triển đô thị?

Đối với Ai Cập, tuyến đường sắt 660 km không chỉ mang ý nghĩa bổ sung một phương thức vận tải mới.

Việc kết nối các đô thị lớn với cảng biển và khu vực du lịch có thể góp phần rút ngắn thời gian di chuyển, giảm chi phí tiếp cận thị trường và cải thiện khả năng luân chuyển hàng hóa.

Khi giao thông thuận lợi hơn, các khu vực nằm trong phạm vi tiếp cận hiệu quả của nhà ga có thể thu hút thêm hoạt động thương mại, dịch vụ và phát triển dân cư.

Tuy nhiên, khả năng hình thành các trung tâm đô thị mới còn phụ thuộc vào quy hoạch sử dụng đất, giao thông kết nối nhà ga và nhu cầu thực tế của nền kinh tế.

Đối với thị trường bất động sản, tác động của một tuyến đường sắt tốc độ cao thường không đồng đều giữa các địa phương.

Những khu vực có vị trí nhà ga thuận lợi, khả năng kết nối tốt và nền tảng kinh tế sẵn có có thể hưởng lợi rõ rệt hơn so với những nơi chỉ nằm gần hành lang tuyến.

Do đó, việc đánh giá giá trị bất động sản cần dựa trên khả năng khai thác thực tế, thay vì chỉ dựa vào thông tin một tuyến đường sắt đi qua địa bàn.

GÓC NHÌN REVIEW BẤT ĐỘNG SẢN

Dự án đường sắt tốc độ cao của Ai Cập cho thấy hạ tầng giao thông quy mô lớn có thể được thiết kế như một công cụ kết nối kinh tế và tổ chức lại không gian phát triển đô thị. Tuyến đường không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại giữa các thành phố, mà còn liên kết cảng biển, trung tâm sản xuất và các khu vực du lịch.

Từ góc độ bất động sản, tác động quan trọng nhất không đơn thuần là sự xuất hiện của đường ray hay nhà ga, mà là khả năng thay đổi thời gian tiếp cận việc làm, dịch vụ và hoạt động thương mại.

Khi khoảng cách di chuyển được rút ngắn, một số khu vực có thể mở rộng phạm vi thu hút dân cư và doanh nghiệp. Tuy nhiên, điều này chỉ chuyển hóa thành giá trị bất động sản bền vững khi có nhu cầu sử dụng thực và hạ tầng kết nối đồng bộ.

Bài học đáng chú ý đối với các thị trường đang đầu tư đường sắt tốc độ cao, trong đó có Việt Nam, là cần xem xét mối liên hệ giữa quy hoạch giao thông và quy hoạch đô thị.

Một nhà ga hiện đại nhưng thiếu kết nối với khu dân cư, trung tâm việc làm và mạng lưới giao thông địa phương sẽ khó phát huy đầy đủ giá trị kinh tế.

Ngược lại, khi đường sắt được tích hợp với các khu đô thị, trung tâm thương mại và hệ thống vận tải công cộng, khả năng khai thác hạ tầng và hiệu quả sử dụng đất có thể được cải thiện.

Đối với nhà đầu tư bất động sản, điều cần theo dõi không chỉ là thời điểm khởi công hoặc vận hành tuyến đường, mà còn là vị trí nhà ga, tiến độ kết nối và sự hình thành nhu cầu sử dụng thực tế.

Đường sắt tốc độ cao có thể tạo động lực phát triển, nhưng giá trị bất động sản bền vững vẫn phải được quyết định bởi hoạt động kinh tế và nhu cầu của con người.